Më 11 qershor 2026, në Qendrën Humanity Hub në Hagë, u mbajt prezantimi i raportit “Ofrimi i një Shqyrtimi Paraprak të Dhomave të Specializuara të Kosovës (DhSK)”, i publikuar nga Komiteti për të Drejtat e Njeriut i Dhomës së Avokatëve të Anglisë dhe Uellsit (BHRC). Takimi u bashkorganizua nga Institucioni i Avokatit të Popullit i Republikës së Kosovës dhe Ambasada e Republikës së Kosovës në Mbretërinë e Holandës.

Raporti, i hartuar nga Dr. Gus Waschefort dhe znj. Lauren Lederle, paraqitet si vlerësimi i parë i pavarur i këtij lloji që analizon punën dhe funksionimin e Dhomave të Specializuara të Kosovës që nga themelimi i tyre.

Aktiviteti u hap me fjalët përshëndetëse të Shkëlqesisë së Tij, Dr. Dren Doli, Ambasador i Republikës së Kosovës në Mbretërinë e Holandës, dhe z. Naim Qelaj, Avokat i Popullit i Republikës së Kosovës.

Ambasadori Doli u ndal te përvoja e Kosovës gjatë 25 viteve të fundit në trajtimin e krimeve të luftës dhe krimeve kundër njerëzimit përmes një kombinimi të mekanizmave gjyqësorë vendorë dhe ndërkombëtarë. Ai theksoi se shqyrtimi konstruktiv i institucioneve gjyqësore i forcon ato, duke vënë në dukje se një vlerësim i pavarur mund të përforcojë “forcën e arsyetimit të tyre, drejtësinë e procedurave të tyre dhe besimin që ato frymëzojnë tek ata që u shërbejnë – në këtë rast, popullit të Kosovës.”

Z. Qelaj theksoi se puna e Dhomave të Specializuara të Kosovës dhe Zyrës së Prokurorit të Specializuar ngre çështje të rëndësishme që lidhen me të drejtat e njeriut dhe që shtrihen përtej Kosovës, duke prekur tema më të gjera si demokracia, sundimi i ligjit dhe mbrojtja e të drejtave themelore në mbarë Evropën. Ai shpjegoi se raporti ishte porositur për të ofruar një vlerësim të pavarur të këtyre institucioneve nga këndvështrimi i të drejtave të njeriut, duke e bërë atë të rëndësishëm jo vetëm për Kosovën, por edhe për komunitetin juridik evropian.

Avokati i Popullit theksoi gjithashtu se raporti pasqyron ekskluzivisht pikëpamjet e autorëve të tij dhe është përgatitur pa asnjë ndikim nga institucioni që ai drejton, duke garantuar kështu pavarësinë e tij. Ai përfundoi duke theksuar se pavarësia e gjyqësorit dhe mbikëqyrja demokratike janë parime plotësuese dhe se besimi i publikut në sistemin e drejtësisë mbështetet në institucione që janë të pavarura, transparente dhe të hapura ndaj vlerësimit objektiv.

Më pas, Dr. Waschefort dhe znj. Lederle prezantuan metodologjinë e raportit, gjetjet kryesore, shqetësimet e identifikuara në fushën e të drejtave të njeriut dhe rekomandimet e tyre. Analiza e tyre trajtoi disa çështje kyçe, përfshirë lirimin e përkohshëm, të drejtën për t’u gjykuar nga një gjykatë kompetente, e pavarur dhe e paanshme e themeluar me ligj, pranueshmërinë e provave dhe parimin e ligjshmërisë. Prezantimi u pasua nga një diskutim i hapur me pjesëmarrësit.

Përtej shqyrtimit të Dhomave të Specializuara të Kosovës, ky aktivitet ofroi gjithashtu një mundësi për të reflektuar mbi rolin më të gjerë të gjykatave dhe tribunaleve ndërkombëtare me seli në Hagë. Diskutimi trajtoi çështje që lidhen me drejtësinë ndërkombëtare, llogaridhënien, legjitimitetin gjyqësor dhe zhvillimin e vazhdueshëm të institucioneve ndërkombëtare të drejtësisë.

Aktiviteti mblodhi ambasadorë dhe këshilltarë ligjorë nga misionet diplomatike në Hagë, si dhe akademikë, gazetarë dhe përfaqësues të instituteve kërkimore holandeze, organizatave joqeveritare dhe qendrave studimore, të cilët morën pjesë aktive në shkëmbimin e pikëpamjeve.

Diplomat Magazine (BE) është një publikim i pavarur me bazë në Holandë, i cili fokusohet në diplomaci, marrëdhënie ndërkombëtare, ambasada, organizata ndërkombëtare, biznes, kulturë dhe çështje gjeopolitike. Revista i kushton një vëmendje të veçantë komunitetit diplomatik në Hagë, një qendër e rëndësishme për të drejtën ndërkombëtare dhe diplomacinë.