
Ngjashmëria nuk është rastësi – kombinimi i ADN-së mund të nxjerrë në pah tipare familjare që vijnë nga breza të mëparshëm.
Ndonjëherë e shikoni fëmijën tuaj dhe në buzëqeshjen e tij, në formën e hundës apo në mënyrën si i ngushton sytë kur qesh, ju duket sikur shihni motrën tuaj. Madje ndodh që edhe të afërmit të thonë se fëmija i ngjan më shumë hallës ose tezes sesa nënës apo babait.
Kjo mund t’i habisë prindërit, por përzierja e tipareve familjare ka një shpjegim krejtësisht logjik në gjenetikë. Materiali gjenetik kombinohet në mënyra shumë të ndryshme nga një brez në tjetrin, ndaj ngjashmëritë me hallat, tezet, xhaxhallarët apo dajat janë plotësisht të mundshme.
Sa ADN ndajmë me hallën ose tezen?
Për ta kuptuar më mirë këtë ngjashmëri, duhet parë mënyra se si trashëgohen gjenet.
Fëmija merr rreth gjysmën e ADN-së nga nëna dhe gjysmën nga babai. Vëllezërit dhe motrat me të njëjtët prindër ndajnë mesatarisht rreth 50 për qind të materialit të tyre gjenetik.
Kur bëhet fjalë për marrëdhënien mes një fëmije dhe hallës ose tezes së tij, ata ndajnë mesatarisht rreth 25 për qind të ADN-së.
Kjo ndodh sepse prindi dhe motra e tij ose e saj kanë trashëguar kombinime të ndryshme gjenesh nga të njëjtët prindër. Më pas, prindi i transmeton fëmijës vetëm një pjesë të materialit të vet gjenetik.
Pikërisht për këtë arsye, fëmija mund të trashëgojë disa variante gjenetike që përputhen më shumë me ato të hallës ose tezes sesa me tiparet e dukshme të vetë prindit.